258. Odredbata od ~len 20-A od Zakonot za izvr{na postapka, so koja e predvideno deka, ako vo izvr{nata isprava se opredeleni i tro{oci na postapkata sudot, po  predlog na doveritelot, so re{enieto za izvr{uvawe, }e ja opredeli naplatata na  zateznata kamata za iznosot na opredelenite tro{oci sprema propi{anata stapka,  od denot na donesuvaweto na izvr{nata  isprava do naplatata, pretstavuva  benificija za doveritelot, a ne skratuvawe na negovoto pravo vo procesnata postapka da  mo`e da go istakne i baraweto za dosuduvawe na zatezna kamata za tro{ocite {to gi  pobaral pri zaklu~uvawe na glavnata rasprava, pa vo takov slu~aj procesniot sud }e odlu~i i po takvoto barawe.

O d  o b r a z l o ` e n i e t o:

Spored nao|aweto na Vrhovniot sud na Republika Makedonija, odredbata od ~len 20-A od Zakonot  za izvr{nata postapka ("Slu`ben  list na SFRJ" br.27/90), koj se primenuva kako republi~ki zakon, so koja e  predvideno deka, ako vo izvr{nata isprava se opredeleni i tro{ocite na postapkata, sudot, na predlog od doveritelot, so re{enie }e  opredeli naplata na zateznata kamata, na iznosot na opredelenite  tro{oci spored  propi{anata stapka, od denot na donesuvaweto na  izvr{nata isprava do naplatata, ne treba da se svati taka {to  strankata nema pravo da bara kamata na tro{ocite {to gi pobarala  vo procesnata postapka od denot koga e zaklu~ena glavnata rasprava . Imeno, ovaa odredba od ~len 20-a treba da se svati  vo taa  smisla deka, dokolku se dosudeni tro{oci na postapkata od koja  poteknuva izvr{nata isprava, a izvr{nata isprava ne sodr`i i obvrska  za pla}awe na zatezna kamata na taka dosudenite  tro{oci, doveritelot mo`e-ima pravo da bara izvr{niot sud taa kamata da mu ja  presmeta i naplati  od dol`nikot, no samo od denot koga nastanala  izvr{nata isprava.

Tro{ocite na postapkata vo koja nastanala izvr{nata isprava, vo ovoj slu~aj tro{ocite na procesnata postapka, po  svojata pravna priroda pretstavuvaat pari~en dolg kako i sekoj drug  pari~en dolg. Obvrskata za nivno pla}awe nastanuva so denot na  zaklu~uvaweto na glavnata rasprava, koga i se podnesuva tro{kovnikot vo smisla na odredbite od ~len 164 od ZPP. Pravo e na strankata  da bara, so podnesuvaweto na tro{kovnikot, sudot da i dosudi i  zatezna kamata na tie tro{oci od denot na zaklu~uvaweto na glavnata  rasprava, i vo toj slu~aj sudot e dol`en so presudata  ili so  re{enieto so koe odlu~uva po tie pobarani tro{oci da odlu~i i za  baraweto za zateznata kamata. Vo toj slu~aj, izvr{nata isprava,  ili vo konkretniov slu~aj, presudata }e sodr`i izreka za  dosudenite tro{oci taka i za zateznata kamata koja strankata {to go  izgubila sporot, treba da i gi plati  na strankata {to go dobila  sporot. Vo toj slu~aj ne doa|a  do primena  odredbata od ~len 20-a od  Zakonot za izvr{nata postapka, bidej}i samata izvr{na isprava  sodr`i izreka i za zateznata kamata, pa izvr{niot sud nea }e ja  presmeta ne vrz osnova na ~len 20-a, tuku vrz osnova na izvr{nata  isprava. Spored toa odredbata od ~len 20-a od Zakonot za izvr{nata  postapka pretstavuva benificija za doveritelot, a ne skratuvawe  na negovoto pravo da ne mo`e vo procesnata postapka da istakne i  barawe za dosuduvawe i na zatezna kamata na tro{ocite {to gi pobaral pri zaklu~uvawe na glavnata rasprava.

Pri odlu~uvaweto po ovaa pravna rabota Vrhovniot sud, poa|aj}i od toa deka tro{ocite pretstavuvaat pari~en dolg kako i  sekoj drug pari~en dolg, i vtasuvaat za isplata, dokolku se odnesuvaat na prvostepenata postapka, so denot na donesuvaweto na  prvostepenata odluka, ja ima{e predvid odredbata od ~len 277 od  Zakonot za obligacionite odnosi so koja e predvideno deka  dol`nikot {to }e zadocni so ispolnuvaweto na pari~na obvrska, pokraj  glavnicata dol`i i zatezna kamata.

Re{enie na Vrhovniot sud na Republika Makedonija Gzz.br.113/94  od 6.04.1995 godina.